Julekalender – kalendarz adwentowy. Ważna tradycja w Norwegii

Julekalender

Co jak co, ale święta Bożego Narodzenia Norwegowie traktują bardzo poważnie. Specjalne kalendarze świąteczne przygotowują czasami już od… lipca!

Od czekoladki do zabawki

Tradycja kalendarzy adwentowych wywodzi się z Niemiec i sięga początku XIX wieku. Kalendarz adwentowy w najprostszej formie zrobiony jest z tektury, w której wycięte są dwadzieścia cztery ponumerowane okienka z różnymi obrazkami o tematyce najczęściej zimowo-świątecznej, pod którymi kryją się czekoladki. Codziennie odkrywa się jedno okienko i jest to forma odliczania przez dzieci 24 dni od 1 grudnia do wigilii Bożego Narodzenia 24 grudnia.

Z czasem jednak taki „prosty” kalendarz uległ zmianie i powiększył swoje rozmiary. Obecnie w Norwegii w praktycznie każdej rodzinie z dziećmi rodzice sami tworzą kalendarz. Najczęściej jest to wisząca na ścianie drewniana płyta, kawałek ozdobnego materiału lub metalowy stelaż z 24 numerkami, na których wiszą kupione wcześniej lub ręcznie zrobione zabawki dla pociech.

Dla dzieci radość, dla rodziców praca

Aby porządnie przygotować taki kalendarz rodzice zaczynają pracę nad nim często już latem skrupulatnie zbierając 24 zabawki dla każdego dziecka. Następnie nocami, kiedy dzieci śpią, dokładnie pakują prezenciki i przywiązują sznureczki. Ostatnio słynna stała się historia matki ośmiorga dzieci, która przygotowała kalendarze adwentowe dla każdego malucha, w sumie musiała zapakować aż 192 prezenty! Niektórzy norwescy rodzice kontynuują tę tradycję nawet dla swoich pełnoletnich dzieci.

Kalendarz w kulturze masowej

Tradycja kalendarzy adwentowych przeniknęła w latach 60 ubiegłego wieku do kultury masowej i tak na przykład zaczęto nadawać 24 odcinkowe seriale, które rozpoczynały się 1 grudnia, a najbardziej znany z nich to „Jul i Skomakergata”. Gazety (np. Aftenposten) organizują konkursy na zasadzie kalendarza adwentowego, w których codziennie przez 24 dni grudnia można wygrać różne nagrody.

Jest alternatywa

Wiele osób uważa jednak, że kalendarze adwentowe zawierające prezenty dla dzieci nakłaniają do zbytniego konsumpcjonizmu i spłycają ideę świąt do dostawania coraz to nowych zabawek. Dlatego też powstają alternatywne pomysły na kalendarze, np. Aktivitetskalender (Kalendarz aktywności) polegający na tym, że zamiast zabawki, dzieci losują karteczkę z przyjemną aktywnością, którą mają wykonać razem z rodzicami. Może to być np. upieczenie pierniczków, wyjście na łyżwy, wypożyczenie książek z biblioteki etc.

Natomiast Julekalender for sjelen (Kalendarz adwentowy dla duszy) przeznaczony jest raczej dla dorosłych i zawiera 24 karteczki z myślą dnia, motto czy pozytywnym przesłaniem.

Jak Wam się podoba idea kalendarza adwentowego? Który z nich przypadł Wam najbardziej do gustu? Jeśli spotkaliście się z innymi rodzajami kalendarza, zapraszamy do podzielania się pomysłami w komentarzach!

Słowniczek:

Julekalender (en) / adventskalender (en) – kalendarz adwentowy
Gave (en) / presang (en) – prezent
Jul (en) – święta bożego narodzenia
Sjokolade (en) – czekolada
Serie (en) – serial